Bu bölümde Noel anlatısına alışıldık yerden değil, genellikle gözden kaçan bir figür üzerinden bakıyoruz: Meryem.İsa’nın doğumu anlatılırken çoğu zaman arka planda bırakılan Meryem’in, tarihsel ve kültürel olarak nasıl merkezi bir konuma yerleştiğini inceliyoruz.İsis–Horus mitosundan Helenistik anne-tanrıça geleneğine, Roma’nın çok-katmanlı din dünyasından Efes Konsili’ne uzanan bu yolculukta şu soruların peşine düşüyoruz:Tek tanrılı bir inanç sistemi içinde “Tanrı’yı doğuran anne” fikri nasıl mümkün oldu?Yahudi tektanrıcılığı ile pagan dünyanın dualist ve sembolik evreni Hristiyanlıkta nasıl karşılaştı?Helenistik imparatorlukların bütünleştirici politikaları, ortak para sistemleri, kozmopolit şehirler, ticaret ağları ve senkretik din anlayışının; Meryem figürünün kabulünde nasıl bir zemin hazırladığını ele alıyoruz.Roma dünyasında tanrıyı doğuran, koruyan ve aracılık eden kadın figürlerinin, yani İsis, Kybele, Demeter, Artemis gibi tanrıçaların Meryem ikonografisine açtığı sembolik alanı tartışıyoruz.Meryem’i ne bir tanrıça ne de yalnızca tarihsel bir anne olarak ele alıyoruz;onu, antik dünyanın annelik, koruma ve kutsallık kodlarıyla şekillenmiş bir kültürel köprü olarak okuyoruz.💬 Düşünme Daveti:Sizce Hristiyanlığın Roma dünyasında yayılabilmesi için bir kadın figürüne ihtiyaç var mıydı?Tek tanrılı bir din, neden kutsal bir kadın figürüne ihtiyaç duydu?Meryem, teolojik bir zorunluluk mu, yoksa kültürel bir uzlaşma mıydı?Yorumlarda düşüncelerinizi paylaşın; birlikte bu uzun yolculuğun izini sürelim.Telif Hakları ve Görsel Kullanım AçıklamasıBu video/podcast; mitolojik, kültürel, sanatsal ve tarihsel analiz amacıyla hazırlanmıştır.Kullanılan kitap kapakları, müze eserlerinden fotoğraflar, arkeolojik buluntular, ikonografik temsiller ve diğer görseller; eserlerin içeriğini açıklamak, yorumlamak ve eleştirel bağlamda tartışmak amacıyla kısa süreli ve dönüştürülmüş biçimde kullanılmıştır.Görseller, adil kullanım ilkesi kapsamında eğitim, eleştiri ve yorum amaçlıdır.Hiçbir görsel ticari veya tanıtım amacıyla kullanılmamıştır.Açık lisanslı ve yapay zekâ üretimi görseller anlatımı desteklemek amacıyla eklenmiştir.Tüm eserlerin telif hakları ilgili hak sahiplerine aittir.Görsel KaynaklarBazı görseller Wikimedia Commons arşivinden alınmıştır.Diğer görseller Arkeo-Paradigma tarafından yapay zekâ araçları (Mage.Space, Leonardo AI) kullanılarak üretilmiştir.Arkeo-Paradigma’da kültür, mitoloji, dinler tarihi ve sembollerin derin izlerini sürmeye devam ediyoruz.Ayda iki yeni bölümle yayındayız.Kanalımıza abone olmayı ve bildirimleri açmayı unutmayın.Etiketler#Meryem #Christmas #Mitoloji #Hristiyanlık #HelenistikDünya #Roma #İsis #AnneTanrıça #AnaTanrıça #Senkretizm #KültürelAnaliz #ArkeoParadigma #RomaHristiyanlığı #Kybele #Demeter #Theotokos #İkonografi #KutsalKadın #EfesKonsili
Bu bölümde kutsal kavramının gizli işleyişini inceliyoruz: Toplumların kriz anlarında nasıl bir düzen kurduğunu, kaosu nasıl dönüştürdüğünü ve şiddeti hangi mekanizmalarla görünmez hâle getirdiğini…Osiris–Set mitosundan Girard’ın mimetik kuramına, ritüellerin doğuşundan modern hukuk ve törenlere uzanan bu yolculukta sorumuz şu:Kutsal gerçekten gökten mi iner, yoksa toplumun içinden mi çıkar?Kutsalın çift değerli yapısının arkasında nasıl bir toplumsal hafıza, nasıl bir şiddet dönüştürme mekanizması olduğundan bahsediyoruz.Antik mitoslardan modern seküler kurumlara, kutsalın nasıl kurumsallaştığını ve bugün hâlâ hayatlarımızı nasıl şekillendirdiğini tartışıyoruz.💬 Düşünme Daveti:Sizce modern toplumda kaosu düzenleyen şey ne?Hukuk, devlet, ritüeller veya dijital kültür… Hangileri çağdaş kutsallar hâline geldi?Yorumlarda kendi düşüncelerinizi paylaşın; birlikte kutsalın izini sürelim.Telif Hakları ve Görsel Kullanım AçıklamasıBu video/podcast, mitolojik, kültürel, sanatsal ve felsefi analiz amacıyla hazırlanmıştır. Kullanılan kitap kapakları, müze eserlerinden fotoğraflar, film afişleri ve diğer görseller; eserlerin içeriğini açıklamak, yorumlamak ve eleştirel bağlamda tartışmak amacıyla kısa süreli ve dönüştürülmüş biçimde gösterilmiştir. Görseller, adil kullanım ilkesi kapsamında eğitim, eleştiri ve yorum amaçlıdır. Hiçbir görsel ticari veya tanıtım amaçlı kullanılmamıştır. Açık lisanslı ve yapay zekâ üretimi görseller anlatımı desteklemek için eklenmiştir. Tüm eserlerin telif hakları ilgili sahiplerine aittir.Görsel KaynaklarBazı görseller Wikimedia Commons arşivinden alınmıştır.Diğer görseller Arkeo-Paradigma tarafından yapay zekâ araçları (Mage.Space, Leonardo AI) kullanılarak üretilmiştir.Arkeo-Paradigma’da kültür, felsefe, mitoloji ve ritüellerin derin izlerini sürmeye devam ediyoruz.Ayda iki yeni bölümle yayındayız.Kanalımıza abone olmayı ve bildirimleri açmayı unutmayın.#Kutsal #Mitoloji #Ritüeller #ToplumsalDüzen #Osiris #isis #Girard #MimetikŞiddet #KültürelAnaliz #ArkeoParadigma
Bu bölümde, insanlık tarihinin en eski mekanizmalarından birinin izini sürüyoruz: canavarın nasıl ortaya çıktığının…
Canavar figürünün yalnızca mitolojik bir yaratık değil, toplumların bastırdığı korkuların, suçlulukların ve eski kurban ritüellerinin gölgesi olduğundan bahsediyoruz.
Hititlerden dijital kültüre uzanan bu yolculukta sorumuz şu:
Toplumlar neden sürekli yeni canavarlar üretir?
💬 Düşünme Daveti:Sizce geçmişin ikame kurbanları bugün hangi biçimlerde canavarlaştırılıyor?
Modern toplumda “tehlikeli” ilan edilen figürler gerçekten tehdit midir, yoksa toplulukların kendi gerilimlerini yönlendirdiği semboller mi?
Yorumlarda kendi düşüncelerinizi paylaşın; birlikte bu mekanizmanın izini sürelim.
Telif Hakları ve Görsel Kullanım Açıklaması
Bu video/podcast, mitolojik, kültürel, sanatsal ve felsefi analiz amacıyla hazırlanmıştır. Kullanılan kitap kapakları, film afişleri, müze eserlerinden çekilmiş fotoğraflar ve diğer görseller; eserlerin içeriğini açıklamak, yorumlamak ve eleştirel bağlamda tartışmak amacıyla kısa süreli ve dönüştürülmüş biçimde gösterilmiştir. Görseller, adil kullanım ilkesi kapsamında eğitim, eleştiri ve yorum amaçlıdır. Hiçbir görsel, tanıtım veya ticari kullanım amacıyla kullanılmamıştır. Açık lisanslı ve yapay zekâ üretimi görseller de anlatımı desteklemek için kullanılmıştır. Tüm eserlerin telif hakları ilgili sahiplerine aittir.
Görsel KaynaklarGörsellerin bir bölümü Wikimedia Commons arşivinden alınmıştır.Diğer görseller Arkeo.Paradigma tarafından Mage.Space kullanılarak yapay zekâ ile oluşturulmuştur.
Arkeo-Paradigma’da kültür, felsefe, mitoloji ve ritüellerin izini sürmeye devam ediyoruz.
Ayda 2 yeni bölümle yayındayız…
Kanalımıza abone olmayı ve bildirimleri açmayı unutmayın.
#Canavar #Mitoloji #ToplumsalDinamikler #İkameKurban #KültürelAnaliz #ArkeoParadigma #ToplumPsikolojisi #ŞiddetMekanizmaları #Ötekileştirme
Bu bölümde, kurban verme pratiğinin modern dünyadaki yankılarını araştırmaya devam ediyoruz.Artık insan kurban edilmiyor, ama “ikame kurban” hâlâ aramızda.Kurbanın yerini anma törenleri, kanın yerini semboller, şiddetin yerini ise hatırlama aldı.Yom Kippur’dan günümüzün anma törenlerine, felaketlerden ulusal kahraman kültlerine uzanarak; toplumun bir arada kalmak için şiddetten hafızaya geçişini inceliyoruz.Antik çağların “kurban edilen bedeni” modern dünyanın “hatırlanan bedeni”ne dönüşürken, ritüelin özü yani bir arada kalabilmek için bir şeyden vazgeçme içgüdüsü hâlâ bizimle.💭 Düşünme Daveti:Sizce toplum, artık kan dökmese de, hâlâ bir tür “kurban” yaratma ihtiyacı duyuyor mu? Yorumlarda düşüncelerinizi paylaşın, birlikte, geçmişin gölgelerini bugünün ritüellerinde arayalım.📜 Görsel KaynaklarGörsellerin bir bölümü Wikimedia Commons arşivinden alınmıştır.Diğer görseller Arkeo-Paradigma tarafından Mage.Space kullanılarak yapar zekâ ile oluşturulmuştur.Telif Hakkı BildirimiBu video/podcast, kültürel, sanatsal ve felsefi analiz amacıyla hazırlanmıştır.Kullanılan kitap kapakları, film afişleri, müze eserlerinden çekilmiş fotoğraflar ve diğer görseller; eserlerin içeriğini açıklamak, yorumlamak ve eleştirel bağlamda tartışmak amacıyla kısa süreli ve dönüştürülmüş biçimde gösterilmiştir. Görseller, adil kullanım ilkesi kapsamında eğitim, eleştiri ve yorum amaçlıdır. Açık lisanslı ve yapay zekâ üretimi görseller de anlatımı desteklemek için kullanılmıştır. Tüm eserlerin telif hakları ilgili sahiplerine aittir.#İkameKurban #RenéGirard #MitolojiPodcasti #ArkeoParadigma #Ritüel #Antropoloji #KolektifHafıza #YomKippur #ModernRitüeller #AnmaTöreni #ŞiddetveKutsal #GirardAnalizi #Mitoloji #ToplumveŞiddet #FelsefePodcasti #ModernMitoslar
Bu bölümde insanlık tarihinin en eski ve en karanlık sorularından birine dönüyoruz:Toplum neden kurban verir? Batı Afrika krallıklarından Antik Yunan kentlerine, Aztek tapınaklarından Mezopotamya'ya uzanarak, insan kurbanını inceliyoruz.Shilluk kralının ölümüyle toprağın yeniden doğuşunu, pharmakos ritüelinde toplumun kendi içindeki kaosu bir bedene yükleyip nasıl arındığını, Aztek rahiplerinin güneşi yeniden doğurmak için gökyüzüne kaldırdığı kalpleri ve Mezopotamya’da “sahte kral”ın ölümüyle korunan kozmik düzeni konuşuyoruz.René Girard’ın “Toplumun temeli unutulmuş bir cinayettir” sözü eşliğinde, şiddetin nasıl kutsallaştığını ve nihayetinde İsa’nın çarmıha gerilmesinde nasıl sembolik bir sona dönüştüğünü tartışıyoruz.Bu ilk bölüm, “gerçek kurban”ın kanlı izini sürüyor.💭 Düşünme Daveti: Sizce bir toplumun düzenini koruması için her zaman bir kurbana mı ihtiyaç vardır?Yorumlarda düşüncelerinizi paylaşın; şiddet, inanç ve düzen arasındaki bu kadim ilişkiyi birlikte çözümleyelim.📜 Görsel KaynaklarGörsellerin bir bölümü Wikimedia Commons arşivinden alınmıştır.Diğer görseller Arkeo-Paradigma tarafından yapay zekâ kullanılarak oluşturulmuştur.Telif Hakkı BildirimiBu video/podcast, kültürel, sanatsal ve felsefi analiz amacıyla hazırlanmıştır. Kullanılan kitap kapakları, film afişleri, müze eserlerinden çekilmiş fotoğraflar ve diğer görseller; eserlerin içeriğini açıklamak, yorumlamak ve eleştirel bağlamda tartışmak amacıyla kısa süreli ve dönüştürülmüş biçimde gösterilmiştir. Görseller, adil kullanım ilkesi kapsamında eğitim, eleştiri ve yorum amaçlıdır. Hiçbir görsel tanıtım veya ticari kullanım amacıyla kullanılmamıştır. Açık lisanslı ve yapay zekâ üretimi görseller de anlatımı desteklemek için kullanılmıştır. Tüm eserlerin telif hakları ilgili sahiplerine aittir.#Kurban #İkameKurban #RenéGirard #MitolojiPodcasti #ArkeoParadigma #Mitoloji #Ritüel #Antropoloji #ŞiddetveKutsal #Aztekler #Pharmakos #Shilluk #Mezopotamya #KurbanRitüeli #ToplumveŞiddet #MitolojiAnalizi
Bu bölümde, toplumların tarih boyunca başvurdukları günah keçisi ve yabancı kavramlarını derinlemesine inceliyoruz. Neden bazı insanlar suçlu ilan edilir? sorusunun cevabını arıyoruz.💬 Düşünme Daveti:Sizce toplumlar neden her zaman bir günah keçisi arar ve "yabancı"yı ötekileştirir? Bu mekanizma günümüzde hâlâ aynı şekilde mi işliyor, yoksa farklı formlarda mı karşımıza çıkıyor? Yorumlarda kendi görüşlerinizi paylaşın ve birlikte bu kadim ve ikameci ritüellerin ardındaki toplumsal dinamikleri keşfedelim.Bu video/podcast, mitolojik, kültürel, sanatsal ve felsefi analiz amacıyla hazırlanmıştır. Kullanılan kitap kapakları, film afişleri, müze eserlerinden çekilmiş fotoğraflar ve diğer görseller; eserlerin içeriğini açıklamak, yorumlamak ve eleştirel bağlamda tartışmak amacıyla kısa süreli ve dönüştürülmüş biçimde gösterilmiştir. Görseller, adil kullanım ilkesi kapsamında eğitim, eleştiri ve yorum amaçlıdır. Hiçbir görsel, tanıtım veya ticari kullanım amacıyla kullanılmamıştır. Açık lisanslı ve yapay zekâ üretimi görseller de anlatımı desteklemek için kullanılmıştır. Tüm eserlerin telif hakları ilgili sahiplerine aittir.Görsel KaynaklarGörsellerin bir bölümü Wikimedia Commons arşivinden alınmıştır.Diğer görseller Arkeo.Paradigma tarafından Mage.Space kullanılarak yapay zekâ ile oluşturulmuştur.Arkeo-Paradigma’da kültür, felsefe, mitoloji ve ritüellerin izini sürmeye devam ediyoruz. Ayda 2 yeni bölümle yayındayız… Kanalımıza abone olmayı ve bildirimleri açmayı unutmayın.#GünahKeçisi #Yabancı #Mitoloji #ToplumsalDinamikler #KültürelAnaliz #ArkeoParadigma #ToplumPsikolojisi #Ötekileştirme #SosyalPsikoloji
İlk bölümde Demeter ve Persephone mitosunu anlatmıştık.Bu bölümde ise mitin anlamının derinliklerine iniyor, Eleusis gizemlerinin kapısını aralıyoruz.Binlerce yıldır gizli kalmayı başarmış küçük ve büyük gizemlerin ardındaki simgeleri çözümlemeye çalışıyoruz:yeraltına iniş, ölüm ve yeniden doğuş, kutsal içecek kykeon, nar, meşaleler ve diğerleri…Tüm bu semboller ne anlatıyordu? İnsanlık neden her yıl bu ritüelleri tekrarlayarak yaşamın ve ölümün sırrını aradı?
Görsel Kaynaklar
Görsellerin bir bölümü Wikimedia Commons arşivinden alınmıştır.
Diğer görseller Arkeo.Paradigma tarafından Mage.Space kullanılarak yapay zekâ ile oluşturulmuştur.Arkeo-Paradigma’da mitoloji, arkeoloji ve ritüellerin izini sürmeye devam ediyoruz.Ayda 2 yeni bölümle yayında...#Demeter #Persephone #Eleusis #YunanMitolojisi #MitolojiPodcasti #Mitoloji #Arkeoloji #EleusisGizemleri #Ritüel #Sembolizm #ÖlümveYenidenDoğuş #ArkeoParadigma
Bu bölümde Yunan mitolojisinin en güçlü anlatılarından biri olan Demeter ve Persephone mitosuna giriş yapıyoruz.
Mitosu kısaca aktararak başlıyor, ardından mitin ne anlama geldiğini çözümlemeye odaklanıyoruz.
Bu mit, yalnızca bir hikâye değil; toplumsal hafızanın taşıdığı derin semboller ağıdır.
Arkeo-Paradigma’da mitoloji, arkeoloji ve ritüellerin izini sürmeye devam ediyoruz.Yeni bölümler her ay 2 kez yayında.
Bu bölümde Göbekli Tepe Kazıları ile alt üst olan tarihsel sıralamamıza bakıp Göbekli Tepe ve çevresindeki Neolitik Çağ yerleşmelerinde inanç konusunu ele alıyoruz. Konu ile ilgili sorularınızı ve söylemek istediklerinizi yorumlarda bizimle paylaşabilirsiniz.Göbekli Tepe'nin bulunuş hikayesi ve ilk kazıları hakkında ileri okuma yapmak için;📚 Göbekli Tepe: En Eski Tapınağı Yapanlar - Klaus Schmidt🔗https://www.goodreads.com/book/show/13402653-g-bekli-tepe
Binlerce yıl önce bir kadın kırmızı aşı boyasıyla bir mağaranın duvarına bir iz bıraktı... İşte o iz bugün geçmişin anlatısını dinlememizi sağlayan bir hafızaya dönüştü.
Bu sezon sonu bölümümüzde bu zamana kadar anlattıklarımızı değerlendiriyoruz. Yeni sezon hakkındaki planlarımızı paylaşıyoruz.
Bu sezon hakkındaki görüşlerinizi ve yeni sezon için bütün önerilerinizi bizimle bu videonun yorumlarında paylaşabilirsiniz.
Arkeo.Paradigma kısa bir düşünme ve hazırlanma arası veriyor. Eylül'de yeniden görüşmek üzere.
Bu çağda bir devrim oldu ve biz bu devrime bir antropolog gözünden bakmaya çalıştık.Kanala abone olmayı ve videolarımızı beğenmeyi unutmayın. Konu ile ilgili sorularınızı ve söylemek istediklerinizi yorumlarda bizimle paylaşabilirsiniz.Bu videoda bahsedilen kitaplar:📚 İnekler, Domuzlar, Savaşlar ve Cadılar: Kültür Bilmeceleri - Marvin Harris 🔗 https://www.goodreads.com/book/show/20491104-i-nekler-domuzlar-sava-lar-ve-cad-lar?ref=nav_sb_ss_1_16📚 Kültürel Materyalizm - Marvin Harris🔗 https://www.goodreads.com/book/show/1014874.Cultural_Materialism📚 Kutsal İnek ve İğrenç Domuz - Marvin Harris🔗 https://www.goodreads.com/book/show/60659.Good_to_Eat
Bu bölümde mağara resimlerinin bize ne anlatmaya çalıştığını bakacağız.
Konu ile ilgili sorularınızı yorumlarda bizimle paylaşabilirsiniz.
C14 ile ilgili düzeltme: Bir canlı öldüğünde vücuduna yeni karbon girmediği ve C14 radyoaktif bir element olduğu için ölüm anından sonra yarılanma süreci başlar. Bulunan bir organik materyalde (bitki veya hayvan kalıntısı) kalan C14 oranı hesaplanarak canlının ne zaman öldüğü anlaşılır. Videoda “canlının öldüğü andaki yaşı” cümlesi sehven söylenmiştir. Doğrusu “canlının ne kadar zaman önce öldüğü” şeklinde olmalıdır.
Yorumlarınızı ve sorularınızı bekliyoruz.
Belgesel film önerisi:
La Grotte Des Rêves Perdus - The Cave of Forgotten Dreams - Unutulmuş Düşler Mağarası
Kitap önerisi:
Mağara Ressamları - Gregory Curtis
Bu bölümümüzde Paletolitik Çağ'ı anlamamızı sağlayan mağaraların özeliklerine bakacağız.
Yorumlarınızı ve sorularınızı bekliyoruz.
Arkeo-Paradigma'nın bu bölümünde kendi türümüz olan Modern İnsan'dan yani Homo Sapiens'ten bahsedeceğiz. Üretim ve dil üzerine yoğunlaşacağız.
Yorumlarınızı ve sorularınızı bekliyoruz.
Arkeo-Paradigma'nın bu ilk bölümünde Paleolitik Çağ'ın başı, en bilindik insan türlerinden olan Homo Erectus ve Homo Neanderthal'lerin özelliklerinden ve ürettikleri teknolojilerden bahsedeceğiz.
Yorumlarınızı ve sorularınızı bekliyoruz.
Bu ilk bölümde bu yayına başlarken neyi amaçladığımızı konuşmak istedik.