Küçük Aslancığın İzinde’nin bu bölümünde Zeynep Talay Turner, geçen programda incelediği kavram ve metafor ilişkisini tartışmaya devam ediyor. Kavramların keşfedildiği, metaforların ise icat edildiği fikrini sorunsallaştıran ve her ikisinin de icat olduğunu iddia eden düşünürlere odaklanıyor. Bu fikrin – kavramın da tıpkı metafor gibi icat olduğu – politik ve etik sonuçlarını tartışıyor.
Film Hayvanları eski yılın son günlerinde kaydedilen, yeni yılın bu ilk bölümünde, yeni yıl dileğini seslendiriyor: Ve güzel bakışlım, tatlım, miniğim, koca kulaklım; dilerim kaçabilesin, dilerim seni bırakmayacak birilerine doğru koşabilesin, dilerim ihtimamla etrafın sarılabilsin, dilerim şefkatli kucaklarda ısınıp yuva bulabilesin, dilerim gözünün içine bakan tüm mahalleyi selamlayarak köşende huzurla uyuyabilesin.
Senin için geliyor baharım, hepimiz için dilek tutabilsene: Büyük Ev Abluka’dan Yangın Akvaryum.
https://open.spotify.com/track/6zUFizCfVTnxktHqUNOJCo?si=61fa8b44e5ab407f
Bilge Cihan Hayâtî Tınılar programının yirmi birinci bölümünde Johann Sebastian Bach’ın BWV248 Noel Oratoryosu’na yer veriyor. https://open.spotify.com/intltr/track/4btZcOkfUZNXj2MxupZqZo?si=8069620e48e7478c
https://open.spotify.com/intl-tr/track/0WBhNzuPVhojtAkfNmnbVf?si=e638902628474efb
https://open.spotify.com/intl-tr/track/4p9XBCPEuZzlMzHGOSdq28?si=912d83623b704617
https://open.spotify.com/intl-tr/track/6Wd9Hvb9mCi0QTxHtVDSf3?si=da0f1b9375144321
https://open.spotify.com/intl-tr/track/5yRQSzSVNVnaoxczwBmYrm?si=dc5097f0094044d0
https://open.spotify.com/intl-tr/track/4oo9oEb0DfKxI8UZsL8wwP?si=9c969970881e416c
https://open.spotify.com/intl-tr/track/5dCMM6HFIfG1sR6DQR9Z9Q?si=ed88d9c6e3c2426e
Kaynakça:
- İrkin Aktüze, Müziği Okumak, Ek Cilt 1, Pan Yayıncılık, 2015
- İlhan Mimaroğlu, Müzik Tarihi, Varlık Yayınları, 2024
- Ahmet Say, Müzik Tarihi, Islık Yayınları, 2023
- https://www.ceciliachorusny.org/conductors-notes-christmas-oratorio-2019
- https://www.bachvereniging.nl/en/bwv/bwv-248-2
- https://www.theguardian.com/music/2005/dec/12/classicalmusicandopera.jsbach1
-https://jubalslyre.com/wp-content/uploads/2015/12/Program-Notes-Christmas-Oratorio.pdf
- https://www.jsbachcantatas.com/documents/chapter-48-bwv-248/
- https://www.bach-cantatas.com/Texts/BWV248-4-Eng3.htm
- https://www.uvm.edu/~classics/faculty/bach/BWV2486.html
Bilge Cihan Hayâtî Tınılar programının yirminci bölümünde Franz Schubert’in D759 Si minör 8 numaralı Senfonisine yer veriyor.
https://open.spotify.com/intl-tr/track/3Ik45ELmzQcBPc2hQsBFs1?si=6ceeb2f5dd13440e
https://open.spotify.com/intl-tr/track/1gfHSG24Dgb4aCguSOw53x?si=0c8508c64c7e4d4a
Sanat Havadislerinin ondördüncü bölümü yeni bir dilin imkanları nelerdir, hayvan hakları eleştirel küratoryal düşünceyi nasıl dönüştürebilir, soruları üzerine düşünmeye davet ediyor.
Bige Örer’in 25 ve 26 Eylül 2025 tarihlerinde, Riga’da Letonya Sanat Akademisi’nde düzenlenen Doğu Avrupa’da Küratoryal Pratikler – Gelişimi ve Zorlukları’ başlıklı uluslararası sempozyumda konuşmacı olarak davet edildiğinde, bu temel meseleler üzerine yaptığı sunumun ve sempozyumun genel çerçevesini ele alır.
Kaynakça
https://www.lma.lv/en/actual-3/international-symposium-curatorial-practices-in-eastern-europe-development-and-challenges
Küçük Aslancığın İzinde’nin bu bölümünde Zeynep Talay Turner, kavram ve metafor ilişkisini tartışıyor ve kavramların keşfedildiği, metaforların ise icat edildiği fikrini sorunsallaştırarak her ikisinin de icat olduğunu iddia eden düşünürlere odaklanıyor. Bu fikrin – kavramın da tıpkı metafor gibi icat olduğu – politik ve etik sonuçlarını tartışıyor.
Bu bölümde Mine Yıldırım, Neyzen Tevfik’in dünyasında bir arşiv izi sürüyor: çocuklukta duyulan ney sesi, Bektaşî edebinde “incitmemek” pusulası ve zulme karşı taşlamanın içinden geçen merhamet dili. Anlatının merkezinde ise bir yoldaşlık var: Çakaralmaz — kimi tanıklıklarda Mernuş. Kahire yakınlarında bir tekke yolunda, bir parça ekmekle başlayan bu karşılaşma, sahiplikten çok “ekmeğe ortak oluş”la kurulan bir yol arkadaşlığına dönüşüyor. Bölüm, Neyzen’in yoldaşının ardından yazdığı mersiyeyle kapanıyor.
Yolgezer İklim'in 4. bölümü, özel bir bölüm. Sevgili Hocamız Cihan Erdönmez programa konuk oldu.
Yaşar Kemal'i, Erdönmez'in usta edebiyatçının eserleri üzerine çalışmalarını, iklim krizi çağında ormanların karşı karşıya olduğu riskleri ve çözüm yollarını konuştuk. Ve böylece kayıt kendi adını koydu "Yaşar Kemal’in Ormanı: Yangın Yerinde Duygudaşlık".
Bilge Cihan Hayâtî Tınılar programının on dokuzuncu bölümünde Antonio Vivaldi’nin (1678-1741) “I Stagioni” (Mevsimler) Keman, Yaylı Çalgılar ve Sürekli Bas için Dört Konçerto, Op. 8 başlıklı eserine yer veriyor.
https://open.spotify.com/intl-tr/track/01jzf4G6nhhTX6aigYfUul?si=679e07f3bfdd4cec
https://open.spotify.com/intl-tr/track/00OqhyYN1awcthTZwpbAe0?si=1ae8c8d2be1543c3
https://open.spotify.com/intl-tr/track/4nWPsu8CKDo6nKWqwLSM0B?si=8fb57a9c83b84d80
https://open.spotify.com/intl-tr/track/7kt5o6ZU6dFmLwNLYTCXk8?si=8c9fee22689e48c0
https://open.spotify.com/intl-tr/track/4syiMe05xEj8wSm6V3oNtU?si=25da9748600a4c3c
https://open.spotify.com/intl-tr/track/3hmncekIHxkTugSzuAZLQn?si=6d7d4711b79b47aa
https://open.spotify.com/intl-tr/track/26HzHqSiFuvjAz4geaLMLV?si=e99f2377c5dd4231
https://open.spotify.com/intl-tr/track/14jlmKR3hSkRAtTmOwcmHQ?si=77bb7aa4ffc040f0
https://open.spotify.com/intl-tr/track/1XyCULpkJ6O8lJ6uvkV8ms?si=d3455d9983c64e61
https://open.spotify.com/intl-tr/track/7ytwpHS17RAF9AxPm44gI0?si=12b1815289e645f2
https://open.spotify.com/intl-tr/track/1ncLGoEmNfqdOTBIi9K9qV?si=df6390e727a84558
https://open.spotify.com/intl-tr/track/5dz08kMfRxnKuKGzywobzL?si=95b3c8453c60434d
Kaynakça:
-Melih Cevdet Anday, Bütün Şiirleri, Everest Yayınları, 2016
-İrkin Aktüze, Müziği Okumak, Cilt 5, Pan Yayıncılık, 2004
-https://www.aco.com.au/news/2023-february/the-poems-that-inspired-vivaldi-four-seasons
-https://www.riphil.org/blog/the-story-behind-vivaldi-s-the-four-seasons
-https://baroque.boston/vivaldi-four-seasons
-https://www.abc.net.au/listen/classic/features/vivaldis-four-seasons/10209050
Karşılaşmalar bu bölümde de Panter Emel Yıldız hakkındaki serisine devam ediyor. Serinin bu 4. bölümünde Öküz dergisinde Panter’le yapılmış söyleşiye kulak veriliyor.
Karşılaşmalar programının yol arkadaşları 8 yavru köpekten oluşan Dardanos kardeşler ailesi hala yuva arıyor. Sfenks hala geçici yuvasında ve kalıcı yuvasını kocaman patileriyle bekliyor.
Kaynaklar
Panter Emel’le röportaj. (Nisan 2000). “Başıma Gelenler Sayfalara Sığmaz”. Öküz, sayı 71, s.17-19.
Bilge Cihan Hayâtî Tınılar programının on sekizinci bölümünde Edward Elgar’ın (1857-1934) kontralto ses ve orkestra için 1899 yılında bestelediği Sea Pictures “Deniz Manzaraları” Op. 37 adlı şarkı döngüsünde yer alan “Sea Slumber Song” (Deniz Ninnisi) ve “Where Corals Lie” (Mercanların Diyarı) adlı iki şarkıya yer veriyor.- https://open.spotify.com/intl-tr/track/3xzkks8K7GvpfMfI3PEdbV?si=1e53be90f72f44a5- https://open.spotify.com/intl-tr/track/2ke2S4h6qRpm4f6zKRwCyk?si=717fde5706024df0Kaynakça:
-https://artsfuse.org/159832/rethinking-the-repertoire-14-sir-edward-elgars-sea-pictures/
- https://www.elgarsociety.org/wp-content/uploads/2022/02/Vol.11-No.3-November-1999-Compressed.pdf
- https://www.musicweb-international.com/classrev/2020/Nov/Elgar-sea-pictures-survey.htm
- http://www.musicweb-international.com/programme_notes/elgar_seapics.htm
- https://www.gramophone.co.uk/features/article/elgar-s-sea-pictures-a-guide-to-the-best-recordings
- https://americansymphony.org/concert-notes/sea-pictures-op-37-1899/
- https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/makale/mercanlar
Sesli Fragmanlar'ın "İyi Yaşlı Köpek Ponto, 8 Şubat 1866" başlıklı ilk bölümünde Mine Yıldırım, 19. yüzyılında yerel gazetelerin alt köşelerine sıkışmış hayvan ölüm ilanlarından bir parçaya kulak veriyor. Bu bölüm, dinleyiciyi, Gorham kasabasında yaşayan İyi ve Yaşlı Köpek Ponto’nun 1866 tarihli nekrolojisi üzerinden hayvanların yalnızca evlerin değil, hafızanın, yasın ve ortak yaşam deneyiminin kurucu aktörleri olduğunu işiten bir yolculuğa davet ediyor. Ponto’nun mizacını, kökenini, cenaze alayını ve beraber yaşadığı insanların onun kaybına yüklediği anlamları anlatan bu fragman, hem hayvanların tarihteki görünmez izlerini hem de bugünün karanlığında hâlâ hayatta kalmaya çalışan bir şefkat ve hafızanın imkânlarını da yeniden duyulur kılmayı diliyor. Bu ilk bölüm, hayvanların çok parçalı arşivlerine açılan uzun bir dinleme hattının başlangıcı niteliğinde.
Bu bölüme eşlik eden kaynaklar:
Grier, K. C. (2006). Pets in America: A history. University of California Press.
Desmond, J. (2011). Animal deaths and the written record of history: The politics of pet obituaries. L. Kalof & G. M. Montgomery (Ed.), Making animal meaning (s.99-111) içinde. Michigan State University Press. https://www.jstor.org/stable/10.14321/j.ctt7zt85w.9
Küçük Aslancığın İzinde’nin bu bölümünde Zeynep Talay Turner, Merzuka Didem Ayan Gürkan ile Hayao Miyazaki’nin Prenses Mononoke’sini tartışıyor. Anime filmdeki farklı sahneleri inceleyen Ayan Gürkan, Miyazaki’nin doğa-kültür, batı-öteki, insan-insan olmayan gibi karşıtlıkları sorunsallaştırmamıza zemin hazırladığını ve bu karşıtlıkların yerine, kavramların melezliğini tartışmamızın imkanını açtığını iddia ediyor.
Film Hayvanları bu bölümünde, hukuksuz besleme yasağı gündeminden Andrea Luka Zimmerman’ın 2013 yapımı Taşkafa: Bir Sokak Hikâyesi belgeseline bakıyor. Belgeselin anlatısal ve biçimsel tercihleriyle merkezine aldığı İstanbul’un sokak köpeklerine gösterdiği “filmsel ihtimamı” ortaya koyarken, birlikte-yaşamın mümkünü ve yükümlülüğü üzerine düşünmeye devam ediyor.
* Birbirini yaşatmak için her şeyi deneyen - onca şiddet ve tersi çabaya rağmen- sokaklarda birlikte serpilen ve her tür yasaklamaya karşı zaman birlikte serpilecek köpek insan yoldaşları için geliyor:
Gevende’den Kırınardı.
https://open.spotify.com/track/00p300pYGGk2r2uQP5MlfW?si=b52531cc1483481f
Referanslar:
Donna Haraway (2008) When Species Meet, University of Minnesota Press, Minneapolis ve Londra.
Özlem Güçlü (2019) “Kedi’nin Temizliği, Taşkafa’nın Hayaleti: İstanbul Sokaklarında Türler Karşılaştığında”, Şehir ve Hayvan (der. Ayten Alkan), Patika, İstanbul.
Bilge Cihan Hayâtî Tınılar programının on yedinci bölümünü, tam bir yüzyıl boyunca yalnızca erkeklerden oluşan Berliner Philharmoniker “Berlin Filarmoni Orkestrası”na 1982 yılında katılan ilk kadın müzisyen, keman sanatçısı Madeleine Carruzzo’nun öyküsüne ayırıyor.https://open.spotify.com/intl-tr/track/1gtqAJSdqksF2L8GrQpd2R?si=5ac19fd579524400
Kaynakça:
-İrkin Aktüze, Müziği Okumak, Cilt 4, Pan Yayıncılık, 2003
- https://www.rondomagazin.de/artikel.php?artikel_id=3140
- https://taz.de/50-Jahre-Berliner-Philharmonie/!5053794/
- https://www.sueddeutsche.de/stil/kleiderordnung-fuer-musiker-ihr-alten-fraecke-1.2927480
- https://www.tagesspiegel.de/kultur/pop/hart-besaitet-1537603.html
Karşılaşmalar’ın Panter Emel Yıldız hakkındaki serisinin üçüncü bölümünde Panter’in Efendisizler ve Öküz dergilerindeki 17 Ağustos 1999 Marmara depremi hakkındaki yazılarına ve depremden hemen sonra meydana gelen Türkiye tarihinin en büyük kimyasal sızıntısına Aksa felaketine odaklanılıyor. Depremden sonra Aksa Akrilik Fabrikası’ndan sızan 6400 ton akrilonitrilin toprağa, suya ve havaya sızmasıyla yaşanan felakete, bu felaketin medyada ve şirket yetkililerince ele alınış biçimine, tanıklıklara, davalara, sonraki sızıntılara ve olayla ilgili yanıtlanmamış sorulara Panter Emel’in yoldaşlığında göz atarken deprem bölgelerindeki sanayi kuruluşlarının güvenlik önlemleri sorgulanıyor.
Karşılaşmalar programının sevgilisi 8 yavru köpekten oluşan Dardanos kardeşler ailesi ise hala yuva arıyor. Sfenks geçici yuvasında ve en yakın arkadaşı olacak kalıcı yuvasını kocaman kulaklarıyla bekliyor.
Kaynaklar
Panter Emel. (1 Ekim 1999). “Depremin Depreştirdikleri”. Efendisizler, sayı 12, s.9.
Panter Emel. (Temmuz 2000). “AkSa-tıldık”. Öküz, sayı 74, s.13.
Bilge Cihan Hayâtî Tınılar programının on altıncı bölümünde klavye müziğinin en nevi şahsına münhasır bestecisi Domenico Scarlatti’nin (1685-1757) yaşam öyküsünden anekdotlar paylaşıyor.
https://open.spotify.com/intl-tr/track/0CsxbPODE7GcQs1S6Q3Rjz?si=f4795deec2d94b16
https://open.spotify.com/intl-tr/track/3Ecw0qsOa0AMNcbQffhbpZ?si=d979009d725c466a
https://open.spotify.com/intl-tr/track/1g3azTosHM3Grr66YtZX5P?si=23181ecbf8e844f8
https://open.spotify.com/intl-tr/track/0p8fDSDLNgIsKZ3FvgxjhX?si=8945175c4f944055
https://open.spotify.com/intl-tr/track/3Vxu1cO0AVEfxZ4c2HBnzZ?si=3c6088444dd14a3d
https://open.spotify.com/intl-tr/track/1Bh40wwNtgT6YwCym2F20s?si=bfdbeacb7b4e4816
Kaynakça:
- İrkin Aktüze, Müziği Okumak, Cilt 4, Pan Yayıncılık, 2003
- İlhan Mimaroğlu, Müzik Tarihi, Varlık Yayınları, 2024
- Ralph Kirkpatrick, Domenico Scarlatti, Princeton University Press, 1953
- Ahmet Say, Müzik Tarihi, Islık Yayınlar, 2023
- http://ndl.ethernet.edu.et/bitstream/123456789/21760/1/W.%20Dean%20Sutcliffe.pdf
- https://robertgreenbergmusic.com/music-history-monday-domenico-scarlatti/
- http://www.classical.net/music/recs/reviews/w/wst18381a.php
- https://sonograma.org/2021/01/primus-inter-paressome-thoughts-about-the-work-of-domenico-scarlatti/
- https://www.musicweb-international.com/classrev/2011/may11/scarlatti_sonatas_v12_cd1236.htm
- http://www.ilams.org.uk/november-2023.htm
Küçük Aslancığın İzinde’nin bu bölümünde Zeynep Talay Turner, Elizabeth Grosz’un Nietzsche’den ilham alarak önerdiği, Hasana Sharp’ın da Spinoza müdahalesiyle katıldığı yeniden doğallaşma (renaturalisation) önerisi üzerine konuşuyor. Sharp, Spinoza and the Politics of Renaturalization (2011) adlı kitabında önerdiği ontoloji anlayışını ve bu anlayışın etik ve politik imkanlarını ayrıntılı bir biçimde anlatır bize.
Film Hayvanları bu bölümünde, Bienal’in Üç Ayaklı Kedi’sinin ardından Ceyda Torun’un 2016 yapımı Kedi belgeselini odağına alıyor. Belgesel anlatısının ve biçiminin “meraksızlığını” Haraway’in hattından eleştirirken, birlikte-yaşamın mümkünü ve yükümlülüğü üzerine düşünüyor.
* İstanbul’un birbirini yaşatmak için her şeyi deneyen - onca şiddet ve tersi çabaya rağmen- birlikte serpilen kedi insan yoldaşları için geliyor: bir Kemal Burkay şiirinden Arto Tunçboyacıyan’ın bestelediği Gülümse, Sezen Aksu söylüyor:
https://open.spotify.com/track/5fejcHsVRZuxHu0XpCeiqf?si=804ceeaecd9f438b
Referanslar:
Donna Haraway (2008) When Species Meet, University of Minnesota Press, Minneapolis ve Londra.
Jonathan Burt (2002) Animals in Film, Reaktion Books, Londra.
Özlem Güçlü (2019) “Kedi’nin Temizliği, Taşkafa’nın Hayaleti: İstanbul Sokaklarında Türler Karşılaştığında”, Şehir ve Hayvan (der. Ayten Alkan), Patika, İstanbul.
Randy Malamud (2010) “Animals on Film: The Ethics of The Human Gaze”, Spring, 83: 1-26.
Steve Baker (2001) Picturing the Beast: Animals, Identity and Representation, University of Illinois Press, Urbana & Chicago.
Keçi Postası’nın yedinci bölümü, Ankara Valiliği İl Hayvanları Koruma Kurulu tarafından alınan besleme yasağı kararı ve yavru goril Zeytin’in Türkiye’deki esaretine ilişkin gelişmeleri aktarıyor. Ayrıca, Dört Ayaklı Şehir’in güncel haber ve etkinlik duyurularını paylaşıyor.
Linkler:
Jane Goodall Institute tarafından yapılan 1 Kasım 2025 tarihli açıklama:
Zeytin’e dair Aslıhan Niksarlı’nın açıklaması:
https://www.instagram.com/p/DQOWdO_iMgb/?img_index=1
Dr. Jane Goodall Kendi Değişim Yaratıcısı Hikayesini Anlatıyor
https://asosyoloji.com/dr-jane-goodall-kendi-degisim-yaraticisi-hikayesini-anlatiyor/
Dört Ayaklı Şehir-Bağış Kartları
https://fonzip.com/dortayaklisehir/e-cards
Dört Ayaklı Şehir-İletişim
https://www.dortayaklisehir.org/iletisim/
https://www.instagram.com/dortayaklisehir/
22 Kasım-Tilbe Saran ile Etkinlik Katılım Formu
Mura Coffee