W tym odcinku Magazynu znajdziesz następujące tematy:
Rywalizacja mocarstw na wodach wokół Azji
Co rok 2025 przyniósł Afryce?
Studenci kontra służby antyimigracyjne w USA
Biznes a dyplomacja
HIV w Papui-Nowej Gwinei
Niedobór wody na świecie
Nowozelandzkie pingwiny żółtookie pod ochroną
Mity związane z bólem pleców
Zielona energetycznie Ameryka Południowa
Rozwój inteligentnych miast w Meksyku
Tematy z dzisiejszego Magazynu poniżej. Zapraszamy do słuchania.
Kobiety przeciwko przemocy w RPA
Nierozstrzygnięte wnioski azylowe w Wielkiej Brytanii
Przemoc i migracja w Mozambiku
Targi zbrojeniowe EDEX
Poziom zakwaszenia oceanów a rybołówstwo
Jak zadłużenie Japonii wpływa na cały świat?
Wyzwania związane z globalnym boomem na centra danych
Dlaczego ewolucja nie nadąża za szybkim tempem zmian?
Bożonarodzeniowa Gwiazdka w Betlejem
Długowieczny beton z Pompejów
W tym numerze Magazynu znajdziesz następujące tematy:
Demonstracje przeciwko skrajnej prawicy w Chorwacji
„Konklawe papieskie” w ONZ
Indonezja światowym centrum wydobycia niklu
Kto chce uznania zbrodni kolonialnych?
Używanie konopii indyjskich a zaburzenie afektywne dwubiegunowe
Azjatycki przemysł oszustw internetowych
Spółki AI a stabilność globalnej gospodarki
Spożycie oleju sojowego a otyłość
Biblia, która błędnie ukształtowała pojęcie kartografii
10. Spotkania w pracy a samopoczucie pracowników
Ten odcinek poświęcony jest chińskiemu społeczeństwu jedynaków, współczesnemu modelowi rodziny, roli kobiety i mężczyzny, ale też rodziców czy swatów w tle presji społecznej i konsekwencji polityki jednego dziecka.
Polityka jednego dziecka to model rodziny i polityka kontroli populacji, która obowiązywała w Chinach w latach 1977–2015 (do 2017 r.), która odcisnęła piętno na społeczeństwie i stała się na tyle skutecznym programem, że nawet po odejściu od niego rodziny nie jest skore do zmian. Jej celem było ograniczenie przyrostu naturalnego Chińczyków. I to się udało. Ale kontrola urodzeń, preferowanie męskich potomków, aborcje w przypadku dziewczynek doprowadziły do tego, że Chiny mają 30 mln więcej mężczyzn niż kobiet. Założenie rodziny jest więc dużym wyzwaniem.
Jak to wszystko się zaczęło i jak jest obecnie? Jaki był klasyczny schemat chińskiej rodziny, pozycje kobiety i mężczyzny, z czego wynikało podejścia do synów i córek? W to również wpisuje się szacunek do rodziców i kult przodków. Dlaczego obecnie Chińczycy nie chcą mieć dzieci?
Gościnią odcinka jest Beata Kołodziej, sinolożka z uniwersytetu SWPS, która promuje wiedzę o Chinach w social mediach na Oczami sinologa.
W tym numerze Magazynu audio znajdziesz następujące tematy:
1. Rządy gangów w stolicy Haiti
2. Jak chińska firma kupiła ubezpieczyciela agentów CIA i FBI
3. Ataki hakerów na instytucje rządowe w Somalii
4. Pierwszy wyrok Międzynarodowego Trybunału Karnego ws. Darfuru
5. Epidemia dengi oraz chikungunyi na Kubie
6. Co emituje więcej CO₂ niż globalne lotnictwo?
7. Ataki niedźwiedzi w Japonii
8. „Podejście oparte na trasach”
9. Czarny rynek fałszywych leków na otyłość
10. „Poznawcze mapy” relacji społecznych
W tym wydaniu Magazynu posłuchasz informacji na następujące tematy:
1. Chiny vs. świat na Morzu Południowochińskim
2. Niedziałające porozumienie pokojowe między DRK a Rwandą
3. Kryzys opieki zdrowotnej w Bułgarii
4. Kontrowersje i spory wokół Palestine Action
5. Zmiany klimatu i podtopienia w Brazylii
6. Sześć lat suszy w Iranie
7. Witamina D3 przeciwko atakom serca
8. Nowa droga dla celowanych terapii antydepresyjnych
9. Rewolucja energetyczna w Kuwejcie
10. Krokodyle polujące jak lamparty
Tematy z najnowszego wydania Magazynu. Miłego słuchania.
Nowy wyścig zbrojeń a testy broni jądrowej
Symbol solidarności ekologicznej na Bałkanach
Łotwa wycofuje się z Konwencji Stambulskiej
Ograniczenia dla dzieci z niepełnosprawnościami w USA
Wilcze jabłko i tworzenie opatrunków bezpośrednio na ranie
Chińskie naciski na brytyjskie uniwersytety
Uprawa kawy a wylesianie Amazonii
Co potrafią geny długowieczności?
Walka władz Brazylii z gangami w fawelach
10. Mały Berlin
W tym wydaniu Magazynu znajdziesz następujące tematy:
1. Rosyjski terroryzm w ramach działań hybrydowych w Europie
2. Jak Japonia pomaga Laosowi?
3. Chińska polityka międzynarodowa a metale ziem rzadkich
4. Walka o prawa osób LGBTQ w Hongkongu
5. Pozycja paliw kopalnych w światowym miksie energetycznym
6. Omański przemysł kosmiczny
7. Zadłużenie państw wobec Międzynarodowego Funduszu Walutowego
8. Czy można wycofać się z testowania na zwierzętach?
9. Neurotoksyczne działanie ołowiu a ewolucja człowieka
10. Ciemna strona czekolady dubajskiej, matchy i komosy ryżowej
Nepal, Indonezja, Bangladesz, Timor Wschodni, Filipiny, Sri Lanka – te państwa Azji w ostatnim czasie połączyły protesty młodych ludzi. Powody były różne, ale niezadowolenie tak samo silne.
W Nepalu, Bangladeszu i Sri Lance młodzi ludzie – głównie z pokolenia Z – wywołali protesty, które doprowadziły do upadku rządów. W Nepalu protesty rozpoczęły się po zakazie mediów społecznościowych, w Bangladeszu – od sprzeciwu wobec niesprawiedliwych limitów zatrudnienia, w Sri Lance – z powodu załamania gospodarki. Wszystkie ruchy cechowały się decentralizacją, cyfrową organizacją (np. przez Discord) i silnym przekazem antynepotycznym. Młodzi wykorzystywali media społecznościowe do mobilizacji, mimo blokad rządowych.
Choć przyczyny demonstracji były lokalnie różne, wspólnym mianownikiem stała się frustracja wobec elit politycznych oderwanych od realiów młodego pokolenia, brak perspektyw dla młodych, rosnące nierówności i obrazki luksusu elit w mediach społecznościowych. Eksperci podkreślają, że ruchy te inspirują się wzajemnie i odzwierciedlają pokoleniowy bunt przeciwko systemom, które nie spełniają aspiracji młodych. Protestujący żądają sprawiedliwości społecznej, przejrzystości oraz reprezentacji i nie zamierzają się wycofać.
W tym odcinku podcastu rozmawiamy o demonstracjach młodych ludzi w Azji, jak wygląda przemiana pokoleniowa i czego pokolenie Z oczekują od rządzących. A naszym gościem jest prof. Piotr Balcerowicz, filozof, orientalista i kulturoznawca.
W tym numerze Magazynu audio znajdziesz następujące tematy:
Dlaczego Malgasze protestują?
Ksenofobiczny ruch antyimigracyjny w RPA
Przyjaźń, która spowalnia biologiczne procesy starzenia
Gdzie Chińczycy testują pojazdy autonomiczne?
Walka kolumbijskiego ludu Nukak o przetrwanie
Powrót kun w Szkocji po ponad wieku
Rozwój start-upów technologicznych w Syrii
Nowa generacja radiofarmaceutyków i przełom w leczeniu raka
Nowe badania a lepsze zrozumienie biologii i psychologii apetytu
Znikające rosyjskie klasyki
W tym numerze Magazynu Off The World znajdziesz następujące tematy:
Jak przetrwać głód w Strefie Gazy?
Jak zmieniają się relacje amerykańsko-indyjskie?
Chińska potęga e-samochodowa
Dlaczego Botswana chce uniezależnić gospodarkę od diamentów?
Deportacja obywateli Iranu z USA
Nowe sposoby na blokowanie bólu
Kryptowaluty a zielona energia w Brazylii
Fabryka AI w Armenii i rozwój technologiczny
Raport EEA na temat stanu środowiska w Europie
Dlaczego szympansy spożywają alkohol?
W tym wydaniu Magazynu audio znajdziesz następujące tematy:
Kaszmirskie rzemiosło vs amerykańskie cła
Jak pokolenie Z obala rządy?
Rozwój europejskiej energii wiatrowej w 2025 r.
Skandal korupcyjny na Filipinach
Inwigilacja obywateli i kara śmierci w Korei Północnej
Jak Brazylia walczy z dengą?
Nowy sposób na recykling plastiku
Jak przewidywać ryzyko depresji i lęków u dzieci?
Pomoc głodującym dzieciom w Afryce
Czego symbolem jest arbuz?
Tematy z tego wydania Magazynu:
Ropa Wenezueli – niewykorzystany potencjał
Blokada zachodnich regionów Mali
Pożary lasów a zanieczyszczenie powietrza na świecie
Jaka przyszłość czeka tajski przemysł konopny?
Sztuczna fotosynteza pomysłem na czystą energię
Jak Izrael stosuje dezinformację?
Protesty w Indonezji przeciwko nierównościom społecznym
Dlaczego firmy technologiczne nie zatrudniają osób z pokolenia Z?
Praca mózgu pszczoły wzorem dla działań AI i robotyki
Kolumbijska sprawiedliwość naprawcza
8 września upadł kolejny francuski rząd. Francois Bayrou został odwołany w głosowaniu nad wotum zaufania, w którym 364 deputowanych głosowało przeciwko niemu, a tylko 194 go poparło. Bayrou został powołany na stanowisko premiera w grudniu 2024 r. i był czwartym szefem rządu od czasu rozpoczęcia kolejnej kadencji prezydenckiej Emmanuela Macrona w 2022 r.
Jedną z przyczyn jego odwołania była propozycja budżetu, w której znalazły się cięcia budżetowe w wysokości dziesiątek miliardów euro, niezbędnych do uratowania francuskiej gospodarki przed narastającym kryzysem zadłużenia. Sytuacja jest zła, Francja jest bardzo zadłużona – z tym wszyscy się zgadzają. Nie ma natomiast zgodnych pomysłów na naprawienie tej sytuacji.
Jaki kwestie finansowe i budżetowe wpływają na to, co się dzieje we Francji? Jakie są nastroje społeczne? Kto może zostać nowym premierem i jakie są scenariusze na przyszłość? Czy prezydent Emmanuel Macron słusznie stał się wspólnym wrogiem wszystkich partii politycznych?
O tym rozmawiamy z naszą gościnią, którą jest Amanda Dziubińska, analityczka ds. Francji z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych.
Tematy z 369. wydania Magazynu:
1. Azjatycka rywalizacja o strategiczne Wyspy Spratly
2. Kryzys i skrajna prawica na Kubie
3. Nielegalna broń drukowana w technologii 3D
4. Niedobór litu a choroba Alzheimera
5. Jeppe Street w Johannesburgu – serce afrykańskiego handlu
6. Przemoc i toksyczny stres w Nowej Zelandii
7. Regularne ćwiczenia fizyczne i odwrócenie starzenia się organizmu
8. Belgia za uznaniem niepodległości państwa palestyńskiego
9. Obozy pracy przymusowej Armii Arakanu dla Rohingja
10. Barwienie tkanin i Material World
W tym odcinku Magazynu audio znajdziesz następujące tematy:
Słowenia i zakaz handlu bronią z Izraelem
Mobilizacja milicji obywatelskiej w Wenezueli
USA, Chiny, Rosja a reaktory jądrowe na Księżycu
Helsinki wzorem w kwestii bezpieczeństwa na drodze
Rola rdzennej ludności w ochronie światowej bioróżnorodności
Robotaksówki w Zjednoczonych Emiratach Arabskich
Rozwój rolnictwa i gospodarki w Afryce
Wyzwania Krety w kontekście migracji
„Megabłyski”, pioruny, burze i badania nad ich powstawaniem
Jak tworzyć nowe smaki czekolady?
Jak myśleć o turystyce i budowaniu własnego biznesu? Jak z atrakcji, którą odwiedza 100 osób rocznie, stać się w mądry sposób atrakcją masową? Co zrobić, aby turystyka była dostępna dla wszystkich? Jak budować zespół i nie narzekać, tylko wyprzedzać trendy, obserwować dane, wyciągać wnioski?
W tym odcinku rozmawiamy o świadomym podróżowaniu w duchu slow travel, rozwoju Dolnego Śląska i skutkach zeszłorocznej powodzi dla tego regionu oraz szerzej patrzymy na rozwój turystyki w Polsce.
Naszą gościnią jest Małgorzata Szumska – podróżniczka, pisarka, właścicielka domu gościnnego Złoty Jar w Złotym Stoku, która zwyciężyła w plebiscycie platformy Profitroom, co traktuje jako kolejną przepustkę do rozwoju w branży turystycznej.
Meg w piękny sposób opowiada o świadomym podróżowaniu, ciszy, przeżywaniu, edukowaniu i dostępności turystyki, aby była ona na każdą kieszeń. Miłego słuchania.
Zapraszamy na Magazyn Off The World, a w nim 10 krótkich historii.
Amnestia i procesy polityczne w Indonezji oraz Kolumbii
Jak USA walczą z brazylijskim Pixem?
Postpandemiczny wzrost zaburzeń w osi mózg–jelito
Aresztowania górników w RPA
Problemy z bezpieczeństwem aplikacji do oceny mężczyzn
Nowe porozumienie migracyjne między Francją a Wielką Brytanią
Dlaczego człowiek tak dobrze metabolizuje alkohol?
Sprzeciw tamilskich rolników dla elektrowni słonecznej
Jak brazylijski Kościół katolicki przekonuje młodych ludzi?
Co oznacza picie Inca Koli?
W tym odcinku znajdziesz 10 krótkich historii
1. Svalbard – napięcia i geopolityka na Dalekiej Północy
2. Nowa polityka demograficzna Chin
3. Inżynieria klimatyczna na ratunek Wielkiej Rafie Koralowej
4. Dramatyczny stan edukacji w Wenezueli
5. Wysoka inflacja cen żywności na świecie od 2020 r.
6. Ekstremalne upały w Iranie
7. Shenzhen – światowa mekka skradzionych telefonów
8. Nagrody pieniężne za znalezienie aktywistów
9. Wielkie wysychanie Ziemi i spadek wód gruntowych
10. Zawodniczki WNBA walczą o pieniądze
Jak wyglądała migracja do Niemiec kiedyś i dziś? Czy jej przyczyny na przestrzeni lat się zmieniały? Kto miał łatwiejszy start i dlaczego? Jak liczną grupę stanowili Polacy?
Zmiana miejsca zamieszkania zazwyczaj jest trudna. Tylko w najprostszym ujęciu łączy się z dużą logistyką i przeprowadzką. Do tego dochodzą kwestie związane z poszukiwaniem pracy, szkoły dla dzieci, załatwieniem wszystkich pozwoleń i spraw formalnych. Potem jest zderzenie z życiem, machiną biurokratyczną, nowym językiem i społeczeństwem, do którego trafiamy. Często pojawiają się kwestie związane z dyskryminacją, podziałami, żartami i uprzedzeniami społecznymi. Badania pokazują, że potrzeba minimum 3–5 lat na aklimatyzację, aby osoby poczuły się dobrze w kraju, do którego przyjechały.
Rozmawiamy o tych problemach, wyzwaniach, rasizmie, politykach włączających osoby z doświadczeniem migracji w życie miast, innych rozwiązaniach i wyzwaniach. Jakie przemiany zachodzą i co można robić lepiej, mając perspektywę?
Gościnią tego odcinka jest Ewa Cichocka, badaczka migracji w Ośrodku Badań nad Migracjami UW. Jej zainteresowania badawcze dotyczą przemian tożsamościowych dzieci polskich emigrantów oraz integracji polskich emigrantów poakcesyjnych.